'Aşil Kalkanı': Yunanistan ile İsrail arasında dev savunma anlaşması

Yunanistan, hava sahasını çok katmanlı hava savunma sistemleriyle donatmak amacıyla İsrail ile 3,6 milyar dolar (3,10 milyar euro) değerinde kapsamlı bir savunma anlaşmasına imza atmaya hazırlanıyor.

Pazartesi günü Tel Aviv'de düzenlenecek törenle resmiyet kazanması beklenen anlaşmada, yaklaşık 3 yıldır sürdürülen müzakerelerin ardından son aşamaya gelindi. İngilizce yayın yapan Jerusalem Post gazetesine göre anlaşma, İsrail savunma sanayii tarihinin tek kalemde yapılan en büyük ihracat sözleşmesi olma özelliğini taşıyor.

Atina yönetiminin "Aşil Kalkanı" (Achilles Shield) olarak adlandırdığı proje ile Yunanistan, ilk kez entegre ve çok katmanlı bir hava savunma mimarisine sahip olmayı hedefliyor.

Davud Sapanı ve SPYDER Sistemleri Tedarik Edilecek

Sözleşme kapsamında İsrailli savunma şirketi Rafael Advanced Defense Systems, Yunanistan'a balistik füzelere ve ağır roketlere karşı geliştirilen Davud Sapanı (David's Sling) sistemlerinin yanı sıra; insansız hava araçları (İHA) ve dronlara karşı etkili mobil SPYDER sistemlerini tedarik edecek.

İsrail Havacılık ve Uzay Sanayii (IAI) ise uçak ve füze savunmasında kullanılan Barak MX sistemlerini temin edecek.

Projeyle birlikte, tüm bu sistemlerin koordinasyonunu sağlayacak yapay zekâ destekli ulusal bir komuta-kontrol merkezi kurulacak. Anlaşma çerçevesinde Yunan savunma şirketlerinin, alt yüklenici olarak yaklaşık 700 milyon avroluk bir pay alması öngörülüyor.

Bölgesel dengeler ve güvenlik iş birliği

Yunan basını ve güvenlik kaynakları, projenin Doğu Akdeniz ve Ege'de değişen güvenlik ortamına karşı caydırıcılık oluşturma amacı taşıdığını belirtiyor. Anlaşma dahilinde mobil SPYDER bataryalarının Ege'deki bazı Yunan adalarına da konuşlandırılması planlanıyor.

Atina yönetimi daha önce de İsrail'den Spike füzeleri, Spice hassas güdümlü mühimmatlar, Rampage füzeleri ve Heron 2 tipi İHA'lar satın almıştı.

Yunanistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) ve İsrail, Doğu Akdeniz'de son yıllarda güvenlik ve enerji alanındaki üçlü iş birliğini kademeli olarak artırıyor. Yabancı basında yer alan haberlere göre GKRY de hava sahasını korumak amacıyla İsrail'den Barak MX sistemini tedarik etmişti.

İsrail'in bundan önceki en büyük savunma satışı, 2023 yılında Almanya'ya yapılan 3,5 milyar dolarlık Arrow 3 füze savunma sistemi ihracatıydı.

Son dönemde Doğu Akdeniz'de Türkiye ile Yunanistan arasında zaman zaman tırmanan yetki alanı tartışmaları ve Orta Doğu'da İsrail ile İran hattında yükselen askeri gerilim, bölge ülkelerini savunma kapasitelerini gözden geçirmeye yöneltiyor.

Atina yönetimi, İsrail ile attığı bu stratejik adımı, Ege ve Doğu Akdeniz'deki gerginlikler nedeniyle caydırıcılığını artırma ve hava sahasındaki savunma mimarisini modernize etme hamlesi olarak değerlendiriyor.