AB ekonomisinde GSYH payı artan ve azalan ülkeler hangileri?
Avrupa Birliği (AB) ekonomisi büyük ölçüde birkaç ülkeye, özellikle de "Dört Büyük" olarak anılan ülkelere dayanıyor. Almanya, Fransa, İtalya ve İspanya, 2025 itibarıyla AB'nin gayrisafi yurt içi hasılasının (GSYH) yüzde 61'ini oluşturuyor.
Ancak ülkelerin AB ekonomisindeki payları zaman içinde değişiyor. "Dört Büyük"ün payı son 20 yılda geriledi. AB İstatistik Ofisi Eurostat verilerine göre bu oran 2005'te yüzde 67,9 iken 2015'te yüzde 65,3'e, 2025'te ise yüzde 61'e düştü.
Peki AB ekonomisinden en yüksek ve en düşük payı hangi ülkeler alıyor? Bu paylar zaman içinde nasıl değişti?
AB GSYH'sinin yaklaşık dörtte biri Almanya'dan geliyor
Almanya, açık ara AB'nin en büyük ekonomisi konumunda. Ülke, 2025'te AB GSYH'sinin yüzde 24,1'ini üretti. AB'nin toplam GSYH'si 2025'te 18,8 trilyon euro olurken bunun yaklaşık 4,5 trilyon eurosu Almanya'dan geldi.
Fransa yüzde 15,9'luk payla ikinci sırada yer alırken onu yüzde 12 ile İtalya izledi.
AB'nin dördüncü büyük ekonomisi İspanya'nın payı ise yüzde 9 ile tek hanede kaldı. "Dört Büyük", AB GSYH'sinin toplam yüzde 61'ini oluşturdu.
Hollanda, yüzde 6,2'lik payla ilk beşi tamamladı.
Diğer bütün AB ülkelerinin GSYH üzerinden ölçülen AB ekonomisindeki payı yüzde 5'in altında kaldı.
Polonya yüzde 4,9 ile bu sınıra oldukça yaklaşırken AB'nin yedinci büyük ekonomisi Belçika'nın payı yüzde 3,4 oldu.
İsveç ve İrlanda'nın payı yüzde 3,2 olarak kaydedildi. Avusturya yüzde 2,7, Danimarka yüzde 2,2 ve Romanya yüzde 2 ile AB ekonomisinden en az yüzde 2 pay alan diğer ülkeler oldu.
15 ülke AB GSYH'sinin yalnızca yüzde 11,2'sini üretiyor
GSYH payı yüzde 2'nin altında olan 15 AB ülkesi, birlik ekonomisinin yalnızca yüzde 11,2'sini oluşturuyor.
Çekya yüzde 1,8, Portekiz yüzde 1,6, Finlandiya yüzde 1,5, Yunanistan yüzde 1,3 ve Macaristan yüzde 1,2 ile yüzde 1 sınırının üzerinde yer alıyor.
AB GSYH'sinden en düşük payı alan ülkeler ise Malta yüzde 0,1; Kıbrıs, Letonya ve Estonya yüzde 0,2 oldu.
20 yıllık değişim: En büyük pay kaybı İtalya ve Fransa'da
Son 20 yıldaki GSYH payları karşılaştırıldığında bazı ülkelerde olumlu veya olumsuz yönde belirgin değişimler yaşandığı görülüyor.
AB ekonomisindeki pay açısından 2005-2025 döneminin en büyük kaybedenleri İtalya ve Fransa oldu. İtalya'nın AB GSYH'sindeki payı 2005'te yüzde 15,6 iken 2025'te yüzde 12'ye geriledi. Böylece ülkenin payı bu dönemde 3,6 yüzde puan azaldı.
Fransa'nın payı da yüzde 18,4'ten yüzde 15,9'a düşerek 2,5 yüzde puan geriledi.
İspanya ve Yunanistan, 0,7'şer yüzde puanlık düşüşle bu iki ülkeyi izledi. Ancak daha küçük bir ekonomiye sahip olan Yunanistan'da değişim oransal olarak daha belirgin oldu. Ülkenin payı yüzde 2'den yüzde 1,3'e geriledi.
Almanya'nın AB ekonomisindeki payı ise son 20 yılda yalnızca 0,1 yüzde puan düştü.
En büyük kazanan Polonya
AB GSYH'sindeki payını en fazla artıran ülke Polonya oldu. Ülkenin payı 2005'te yüzde 2,6 iken 2025'te yüzde 4,9'a yükseldi. Böylece 2,3 yüzde puanlık artış kaydedildi. Polonya ekonomisinin büyüklüğü dikkate alındığında bu değişim dikkat çekici bir seviyeye ulaştı.
İrlanda'nın payı 1,4, Romanya'nın payı ise 1,2 yüzde puan arttı.
AB ekonomisindeki payları hâlâ düşük olsa da Çekya'nın oranı yüzde 1,2'den yüzde 1,8'e, Bulgaristan'ınki ise yüzde 0,3'ten yüzde 0,6'ya yükseldi.
10 yıllık değişim: Almanya'nın payı 1 yüzde puan düştü
2015-2025 arasındaki son 10 yıllık dönemde de önemli değişimler yaşandı. Fransa'nın AB ekonomisindeki payı 2, İtalya'nın payı ise 1,5 yüzde puan geriledi. Almanya'nın payı da yüzde 25,1'den yüzde 24,1'e düşerek 1 yüzde puan azaldı.
Polonya, bu 10 yıllık dönemde de 1,4 yüzde puanla en yüksek artışı kaydeden ülke oldu. Bu durum, Polonya ekonomisinin istikrarlı biçimde büyüdüğünü ve AB toplamından giderek daha büyük pay aldığını gösteriyor.
Kişi başına GSYH farklı bir gösterge
GSYH'deki değişimler nüfus büyüklüğünü dikkate almıyor. GSYH, temel olarak bir ülke ekonomisinin toplam büyüklüğünü gösteriyor.
GSYH ve kişi başına GSYH farklı göstergeler olduğundan bu veriler, AB ülkelerinde kişi başına düşen GSYH'deki değişimi de ortaya koymuyor.
AB genelinde yaşam maliyetleri önemli ölçüde farklılaştığı için satın alma gücü standardına göre kişi başına GSYH, ülkeleri karşılaştırmak amacıyla yaygın biçimde kullanılıyor.
Ortalama yıllık brüt ücretler de Avrupa genelinde büyük farklılık gösteriyor.
Bu haber metni yapay zeka yardımıyla Türkçeye çevrildi. Bir sorunu bildir : [feedback-articles-tr@euronews.com].
Today